4 лекция


Дәріс 4. Цехтағы жабдықты жоспарлау. Жабдықты орналастырудың негізі принциптері. Білдектер, цехтың қабырғалары мен колонналары арасындағы қашықтық нормалары.Цехтағы жабдықты жоспарлау.
Цехтың жабдықтың орналасу жоспарын құрастыру кезінде негізгі принципі болып технологиялық роцеске сәйкес оларды өңеу процесіндегі тетіктердің қозғалысы және түзу нүктелі қамтамасыз етуі болып табылады.Сонымен қатар, жабдықтар арасындағы және жабдықтар мен колонналар, қабырғалар арасындағы оптималды қашықтықты орнатуы да кіреді.
Учаскелер мен сызықтардың металл кесуші білдектері екі тәсілдің берілген орналасуы мүмкін. Жабдықтың түрі және технологиялық процесс жүрісі бойынша,яғни операцияны орындау тәртібінде орналасады.
Жабдықтардың түрі бойынша білдектер өнделінетін тетіктердің кіші массасы мен габариттері кезінде, сонымен қатар сериялы өндірісте жеке тетіктерді өндеу үшін бірлікті және кіші сериялы өндірістің шағын цехтарында иеләк етеді. Мұндай жағдайларда біртекті білдектер учаскелері жасалады: токарлық, бұрғылағыш,жоңғыштық, ажарлағыш және т.б. мұндай учаскелер көпшілік типті тетіктерді өңделу тізбектілігіне сәйкес цехта орналасуы керек. Білдектерді орналастыру кезінде оларды тетіктердің массасына байланысты топқа тарату қажет орналастырады.

22 сурет. Білдектредің өтпелер орналасуы:
А-екі ұзартылған өтулері бар үш қатарға;
Б-бір ұзартылған және үш көлденең өтулерімен үш қатарға;
В-екі ұзартылған өтулерімен төрт қатарға.

23 сурет. 24сурет.
Білдектерді орналастырғанда келесі ережелер мен тәсілдерді жетекке алады:
1.білдектер орналасқан бөлімшелер, мүмкіндігінше, қысқарақ болып, машина құрылысында бөлімшелер ұзындығы 40-80мм болады. Дайындама мен дайын тетіктер амағы осы бөлімше ұзындығына кіріеді.
2. бөлімшелердегі технологиялық сызықтар бос орындар бойымен де, қарсы орналаса береді.
3. Білдектер бөлімше бойында 2,3 одан да көп қатарда орналасуы мүмкін. Білектер 2 қатар орналасқанда, олардың арасында көлік жүруге орын қалады. Ал егер 3 қатарлы, орналасса, 22 сурет 2 немесе 1 бос өтетін орын болады. (22б сурет). Соңғы жағдайда бойлық бос орын бір және 2 қатарлы білдектер арасында қалады. Бағана бойында орналасқан, (бұл жерлерде білдектер бір-біріне сыр жағымен орналасқан) 2 қатарлы білдекртерге өтуге орын ұшын білдектер аралығында қарсы бос орын қондырылады. Білдектер, 4 қатарлы орналасқанда бөлімше бойымен 2 өту жолын жасайды: бағаналар білдектер бір қатар,см 2 қатарында-ортада орналасады. (22е сурет).
4. Білдектер жүру жолына қатысты бойымен, қарсы (23 сурет) және бұрышпен(24 және 25 а-сурет) орналасады. Ең қолайлы орналасу – жүру жолы бойымен және білдектер өту жолына бетімен болғанда. Білдектер қарсы орналасқанда, оларда жұмыс істеу қиндыққа түседі (дайындама беру, құралдармен ауысу, тетіктерді қабылдау және т.б.), өйткені тетіктерді арбада жұмыс аймағына апару үшін қарсы өту жолын қарастыру қажет. Ауданда ыңғайлы пайдалану үшін шыбықты материалдарды өңдеуге арналған револьверлік білдек, автоматтар және басқа білдектер. Сонымен қатар тартажоңғыш, кеңижону, бойлай жоңғылау және бойлай ажарлау білдектері бүрышпен орналасқан. Шыбықтау жұмытары үшін білдектерді жүктеу жағын өту жолына, ал басқа білдектреді жетек жағы, қабырға немесе бағанаға қаратыр орналастырады. Бұл дайындаманы қоймалауға ыңғайлы және тетіктеді тасымалдағанда жетектің сынуын болдыртпайды. Шыбықтау үшін білдектер шахмет ережесі бойынша (25-сурет) орналасуы мүмкін, сонымен қатар, бұл жағдайда оларға өту жолын екі жақтан қамтамасыз ету керек.
5. білектер бір-біріне қарағанда бетімен, артымен және сыртқы білдектерді сырт жағымен орнату ауданды дұрыс пайдалануға мүмкіндік береді.
6. Ағынды сызықтарда білдектер (26а-сурет) 1 немесе 2 қатар орналасуы мүмкін (26б сурет): соңғы жағдайда тетік дайындау үрдісінде 1 қатардан 2 қатарға өтеді. Ағынды сызық 2 параллель тетік ағынмен де болуы мүмкін. (26в сурет). Көп операциялы тетікті өңдегенде, бөлімше ұзындығы басқа бөлімшелерге тең, яғни 40-80 м. Болып және дайын тетік шығатын жер бсқа ағынды сыққа бағыттас болуы керек (26г сурет). Суреттегі сандар өңделген тетіктің сызық білдектерінен өту кезеңін корсетеді.
7. Ағынды сызқтарда білдектер 26 а сурет 1 немесе 2 қатар орналасуы мүмкін 26б сурет: соңғы жағдайда тетік дайындау үстінде 1 қатардан 2 қатарға өтеді. Ағынды сызық 2 параллель тетік ағанменде болуымүмкін 26в сурет. Көп операциялы тетікті өңдегенде, бөлімше ұзындығы басқа бөлімшелерге тең, яғни 40-80 м. Болып және дайын тетік шығатын жер бсқа ағынды сыққа бағыттас болуы керек (26г сурет). Суреттегі сандар өңделген тетіктің сызық білдектерінен өту кезеңін корсетеді. Ролганг немесе конвейер қолданылған ағынды сызықта оларға парарлель немесе перпендикуляр орналасады: ролганг немесе конвейерлер сызығына құрастырылған болды.27 сурет.
8. Білдектер ара-қашықтығы сонымн қатар жабдықтар орналасуына әр түрлі нұсқалы ғимарат бөлшектері мен білдектер арасындағы және де тасымалдауыштың әр түрлілілгіне байланысты өту жолының ұзындығы технологиялық жобаау ережесіне сай болады.28,29-сурет және 6,7 кесте. Қолданғанда келесі кемшіліктерді еске алу керек: білдекпен жергілікті тасымалдаушы құрал рольганг және конвейер арасындағы қашықтық 400мм қызмет көрсету және білдекті жөндеу шартын сәйкес үлкейтіледі; тетікте сақталмаған үшкір шығынқылық болса, онда аспалы тасымалдауыш пен білдек арасындағы 900мм қалыңдық өлшемі үлкейтілуі мүмкін.

26 сурет. Ағынды сызықтардағы білдектердің орналасуы.

27 сурет. Рольгагка байланысты білдектердің орналасуы.
Білдек арасындағы, білдектен қабырғаға дейін қашықтықты анықтағанда келесіні есепке алу қажет.
1. Қозғалмаған бөлшектің шеті жағдайын қосатын білдектің сыртқыөлшемімен ұдайы білдек қоршамасынан қашыштық алынады.
2. Ауыр және қайталанбас білдек гавариті 16000х6000м үлкен арасындағы қашықтық әр жағдайға байланысты орнатылады. 3.ұзындығы алдынан 80мм 1000мм-ге жететін кішкене білдегі үшін.
3. Саны 2ден қарсы орналасқан алдынанбілдегі үшін білектер ара қашықтығы өту жанынан айналады және 25 кесте бойынша алынады.
4. Білдекті жеке арнайы ілге тасқа орналастырғанда білектен қабырға бағанасына және білдек арасындағы қашықтық ірге тастың, бағананың, қабырғының тереңдігімен құрама пішініне байланыста ашылады.
5. қашықтық өлшемі жаққа тасымалдау арасын, өнеркәсіп өткізілімдер су,бу,сығылған ауа және т.б, үлкен және ауыр тетік сақтайтын аудандарды, тетік тасушы құрамдарды ескерсейді алайда оларды әр жағдайда ескеру қажет.
6. Екеуі қатар тұрған әртүрлі өлшемдерді білдек ара қашықтығы көбінесе осы білдектерге байланысты алынады.
7. Білдектің артқы жағында орналасқан жаңқаны тасымалдау жағдайында білдектер арасындағы қашықтықты тең деп алу қажет:
А. Негіздерінің өзара орналасуына және білдек габаритіне (шығынқы бөлікпен ашылаты есік болғанда) байланысты, кіші және орта білдектерден тұратын, ортақ іргетасы тақтада орналастырылған қатар үшінұсақталған жаңқаны тасымалдау үшін-6 есе; орамды жаңқаны тасымалдағанда-(6+400);
Б. Ірі білдектен тұратын аранйы іргетаста орналасқан қатар үшін 600мм; орамды жаңқаны тасымалдағанда 1000мм.
8. Білдектер көлікті жүк көтергіш немесе арқалы жүкөктергішпен қызмет еткенде қабырғадан, бағанадан білдекке дейінгі ара қашықтық, жүккөтергіш шеткі орналасуы жағдайында білдекпен жұмыс істеуін ескере отарып алынады.
7 кесте
Механаикалық және құрастыру цехындағы жеңіл өту жолу енінін өлшемдері.
9. Білдекті жобалау шартына, жинақтау және бөлшектеуіне байланысты сәйкес дәйектемемен ара қашықтық өлшемі үлкейтіледі. Ескертпе 1. Жиелі өту жолдары, екі жаты жылжу мүмкіндігін ескере отырып цех аралық тасымала арналған.
10. Жүйелі өту жолының саны мен орналасуы тұрқымен өлшемі, сонымыен қатар басқа тұрақпен технологиялық байланысымен анықталады.
11. Ауыр және үлкен тетіктерді тасымалдауға арналаған артық жүкті платформалар жиелілі өту жолында тұрмауы керек.
12. Ара қашықтықтар қозғалмалы бөлшектің жағдайын ашылатын есік пен ұдайы білдек қармауын қоса білдектің сыртқы габаритінен алынады.
13. Тасымалданатын тетік немесе тетіктер салынатын қорап өлшемі дегенді,өту жолына перпендикуляр (өту жолының ені), бағытының өлшемі деп түсінуі қажет.
14. Өту жолының ені тасымалдағанда олардың 90 градус бүрылу мүмкіндігіне тәуелді.
15. Тасымалданатын тетік өлшемі 3 мден көп болғанда, өту жолының ені мен білдек арасындағы қашықтық жағдайда байланысты анықталады.
16.Сәйкес дәйектеме мен аса керек болған жағдайда беріле өлшемдердіұлкен білдек қатарларының арасы жөндеп немесе ауыстыру жұмыстары кезінде үлкейтілуі мүмкін.
17.Қабырға жақын тұрған білдекті өту жолымен өтетін механизацияланған құрамдармен жинау мүмкін емес болғанда,олардың қабырғадан қашықтығын 3000мм өту қажет.
18.Өту жолдарында бір жақты қозғалыс пайданылады; 2 жақты қозғалыс аса қажет жағдайда ғана қолданылады.
Негізгі әдебиет: 1.1 [173-182]
Қосымша әдебиет: 1.3[180-184]
Бақылау сұрақтары:
1. Құрамды орналастырғанда қандай үрдістерге сүйінеді.
2. Білдіктер тасымалдаушылыққабос өту жолы қалай қамтамасыз етеді.

Приложенные файлы

  • docx 19315951
    Размер файла: 185 kB Загрузок: 0

Добавить комментарий