Биология: Геохронологиялық кесте


Эралар және дәуірлер Ұзақтығы млн жыл Тау қатпарлықтары Басты геологиялық оқиғалар мен тіршіліктің даму кезеңдері Сәйкес келетін пайдалы қазбалар Билогияға маңызы бар оқиғалар Жаңалықтар
1 - 2 3 4 5 6 7 8
Архей ( Ar ) + - 1млрд
жылбұрынМатериктік жер қыртысының қалыптаса бастауы және магмалық процестердің күшеюі. Қуатты жанартау атқылаулары. Климат өте ыстық. Атмосферада метан,амиак, судың мөлшері азайып,оттегінің , көміртегі оксидінің көлемі артқан.Тіршіліктің алғаш пайда болуы – бактериялар кезеңі. Темір кені, құрылыс материалдардары Көк жасыл балдырлар мен бактериялардың анаэробты қалдықтары табылған. 3 ароморфоз пайда болған: жынысты көбею, фотосинтез, көп жасушалық. Ең алғаш Жасуша пайда болды.
Протерозой ( Pt )
Жануарларда мүшелер жүйесі пайда болды + - 2 млрд жыл бұрын Шөгінді жыныстар, биосфера түзіле бастады. Атмосферада автотрофтардың әрекеттерінің нәтижесінде оттегі мөлшері артты. Ыстық болғандықтан ағзалар негізінен суда дамыды. Темір кені, слюда, графит Прокариоттардан эукариот, бір жасушалыдан көп жасушалы түзілді. Олар түрлеленіп жануарлар мен өсімдікке бөлінді. Өсімдіктен бір жасушалы балдыр көп болды, ал жануарлардан алғаш қарапайымдар, ішекқуыстылыр, губкалар, ұлулар, құрттар, буынаяқтылыр және желілілерден қандауырша пайда болды. жануарларда екі жақты симметрия,ең алғаш желілілер, түтік тәрізденген орталық жүйке жүйесі, желбезекпен тыныс алу пайда болған.
Палеозой (Pz)
345 млн жыл бұрын
Алғашқы қылқанжапырақтылар пайда болды. Кембрий
() 80 млн жыл Құрлықтың көлемі артты. Тіршілік негізінен суда болды. Климаат →Қоңыржай, ылғалды және жылы болды.
Фосфорит, боксит, марганец пен темірдің шөгінді кендері Ұлпалар, мүшелер дами бастады.Псилофиттерден споралы өсімдіктер пйда болды. Қырықжапырақ қырықбуын кең таралды. Өсімдіктердің (псилофиттер) құрлыққа шығуы.
Ордовик
( O ) 65 млн жыл Байкал қатпарлығы Кембрийге ұқсас еді. Жанғыш тақтатас, фосфорит, темір,марганец кендері Теңіз балдырларынан қызыл,қоңыр,жасыл балдырлар өте көп түрде дамыды. Жақ сүйексіздердің шығуы,ішекқуыстылардың жойылуынан маржан рифтері түзілді. Басаяқты, бауыраяқты ұлулар мен шаянтектес пайда болды. Ауамен тыныс алатын төменгі сатыдағы сарышаяндар пайда болды. Теңіз өрмекшітектестері көп таралған.
Силур
( S ) 35млн жыл Кембрийге ұқсас еді. Темір, мыс кендері, алтын , фосфорит, жанғыш тақтатас, гипс, тұздар Саңырауқұлақтар пайда болды. Сауытты балықтар, тікентерілілер пайда болды. Буынаяқтылар құрлыққа шықты. Ең алғаш құрлыққа шыққан жәндік ӨРМЕКШКЛЕР.
Девон
( D ) 55млн жыл Каледон қатпарлығы Климат құрғайды, шөл және шөлейттер түзілген. Мұнай мен газ, калий және тас тұздары, мысты құмтастар Ағаш тәрізді қырықжапырақтар мен қырықбуындар ормадар түзген. Сауытты балық азаяды,шеміршекті жә сүйекті балықтар шықты. Ең алғашқы омыртқалы құрлық жануары →стегоцефалдар еді. Қосмекенділердің құрлыққа шығуы.
Тас көмір
( C ) 65млн жыл Климат жылы, ылғалды, соңында суытады, тас көмірдің қалың қабаттарының түзілуі. Тас көмір,шымтезек, мұнай және мыс, қалайы, вольфрам полиметалл кендері Коралдар, ұлулар, қосмекенділердің таралуы. тұқымды қырықжапырақтар пайда болды(карбон), бірақ негізгі өсімдіктер спораларымен бірге ашықтұқымдылар(КОРДАЙДТЕР,ГИНКГОЛАР) мен мүктәрізділер пайда болды. Алғашқы бауырмен жорғалаушы КОТИЛОЗАВР, ұшатын жәндіктер мен өкпемен тыныс алатын құрлық ұлулардың, ірі қосмекенділердің шығуы.
Пермь
( P ) 45 млн жыл Герцин қатпарлығы Тау түзілудің аяқталуы, жартылай тұйық су қоймаларының түзілуі. Оңтүстік жарты шарды мұз басты. Калий мен тас тұздары, мұнай мен газ, фосфориттер Бауырымен жорғалаушылар қарқынды дамыды. Трилобиттердің, стегоцефалдың жойылуы. Жорғалаушылардың жұмыртқаларының сыртын қатты қабық қаптап, ұрықтың дамуы құрлықта жүретін болды. Терісінің сыртын мүйізді қабыршақтар жапты. Аң тісті бауырмен жорғалаушылар шықты.
Мезозой (Mz) 170млн жыл бұрын
Жеміс пайда болды. Бор
( К ) 75млн жыл Мезозой қатпарлығы Мұнай, бор, жанғыш тақтатас, көмір, фосфорит, алтын, мыс, қорғасын мен қалайы кендері Ірі жорғалаушылардың (динозавр) жойылып кетуі. Юра
( J ) 60 млн жыл Тас көмір, мұнай, фосфориттер, жанғыш тақтатастар Жабықтұқымдылар кездеседі.Құстардың пайда болуы, алғашқы жабықтұқымдастардың пайда болуы. Ең алғаш пайда болған құс АРХЕОПТЕРИКС пайда болды.
Триас
( T ) 35 млн жыл Тас көмір , мұнай, алмас, уран, мыс, никель кендері, тұздар Сүтқоректілердің пайда болуы, қырықжапырақ ормандарының жойылуы. Құрлық динозаврлардың, теңіз бауырымен жорғалаушыларының таралуы (ихтиозавр, плезиозавр). Кайнозой (Kz) 65млн жыл бұрын Антропоген ( Q ) 1,8 Альпі қатпарлығы Бірқалыпты жылы қоңыржай климат, қырым, кавказ, памир, гималай тауларының түзілуі. Құрылыс материалдары(Саз, құм), шымтезек, шашыранды алтын, алмас кен орындары Осы күнгі өсімдіктердің пайда болуы. Әсіресе шөптесін өсімдіктердің алуан түрлерінің шығуы. Адамның пайда болуы. Шөптесін өсімдіктер шықты.
Неоген
( N ) 21 Бірнеше рет мұз басу, көптеген ірі сүтқоректілердің жойылуы, Каспий, Жерорта,Қара ,Арал теңізінің түзілуі. Қоңыр көмір, мұнай, газ, янтарь, құрылыс материалдары, тұздар Жабықтұқымдылар жер бетіне кең таралып, мәңгі жасыл ормандар жойылып, қыста жапырағын түсіретін ағаштар пайда болды. Соңында тайга мен тундра түзілді. Құрлықта құйрықты,құйрықсыз қосмекенділер, қолтырауын ,жылан,тасбақалар,сүтқоректілердің көп отрядтары,соның ішінде приматтар отряды дамыды.
Палеоген
( P ) 42 Мұздық дәуірдің жойылуы. Фосфориттер, қоңыр көмір, боксит,мұнай, темір мен марганец кендері Кейбір басаяқты ұлулар жойылып, сйекті балықтар көп таралған, плацентарлы сүтқоректілердің алуан түрлілігі. Тұяқты жыртқыш сүтқоректілердің көп дамуы. Адамның адам тәрізді маймылдан жаратылуы.

Приложенные файлы

  • docx 22620308
    Размер файла: 41 kB Загрузок: 0

Добавить комментарий